ماهیان غضروفی( جانور شناسی 2) استاد وثوق

[پژوهش]

سلام
در ادامه ی کوسه ماهیان که جزو ماهیان غضروفی است در این پست خود ماهیان غضروفیو توضیح می دیم
که البته در پستهای بعدی کاملترش میکنم

اگه غلط املایی داره به بزرگیه خودتون ببخشین تازه کارم دیگه

[پژوهش]

ماهیان غضروفی: chondrichthyes

ماهیان غضروفی سابقه ی پیدایش کمتر از 400 میلیون سال پیش در ابهای شیرین پدید امدهاند ولی بعدها در ابهای شور راه پیدا کردند وتعداد خیلی کمتر از اینها مجداد وارد اب شیرین شده اند و زندگی می کنند اما امروزه اکثرا دریازی هستند
از نظر تعداد گونه خانواده در مقایسه با ماهیان استخوانی تنوع خیلی کمتری دارند
ماهیان غضروفی در سرتاسر ابهای دریاها حضور دارند در نواحی ساحلی اقیانوسی تا اعماق 400 متر 500متر نفوذ دارندو شکارگر هستند و از اهمیت اکولوژیکی بسیار مهمی برخوردار هستند ودر ابهای معتدله سرد گرم میتوانند زندگی کنند
ویژگی کلی :
1.دارای اسکلت غضروفی هستند (دانشمندان تکامل باتوجه به یافته های خود این نظر را دارند که ماهیان غضروفی در ابتدا دارای اسکلت استخوانی بوده و به تدریج دارای اسکلت غضروفی شده اند به دلیل ترک اب شیرین به اب شور)
2.فاقد کیسه ی شنا
3.ماهیان غضروفی دارای کبد بسیار بزرگ که 30%ان چربی است و راحتر می توانند در اب شنا کنند
4.در این ماهیان اسکلت با جذب ترکیبات معدنی به خصوص کربنات کلسیم انباشته کرده و باعث می شوند اسکلت انها سخت و محکم باشد
5.دندان ها به ارواره چسبیده نیستند در واقع دندانها فلسهای تغییر شکل یافته هستند
6.تعداد شکافهای ابششی بین 5 تا 7 جفت هستند
7.دارای مجرای اسپیراکل و برخی عدم این مجرا هستند
8.در باله های این ماهیان فاقد شعاع هستند
9.منافذ بینی یک جفت است
10.اکثرا دارای معده بزرگ هستند
11.لقاح داخلی دارند و اکثرا زنده زا هستند . تعداد کمی هم تخم گذار هستند و تخمشان هم بزرگ است
12.در جنس نر این ماهیان بعضی از باله های شکمی تبدیل به اندام تناسلی به نام clasper شده است
13.ماهیان غضروفی را بر اساس تفاوتهایی که در ویژگی ها واناتومی انها دیده می شود به 2 sub class تقسیم بندی می کنند 1.Holocephali 2. Elasmobranchi


1.Holocephali:
از نظر پراکنش و تعداد گونه ها و خانواده خیلی محدودتر از گروه 2 است
کلا دارای 3 خانواده و 30 گونه هستند.
در ابهای عمیق دریایی زندگی می کنند و مهم ترین ویژگی انها این است که اسکلت فک بالایی با جمجمه یکپارچه هستند
فاقد فلس و مجرای اسپیراکل هستند
دارای دهان میانی و 5 شکاف ابششی در هر طرف سر که بر روی جیب پوستی قرار گرفته است
دارای تمامی باله ها اما باله ی مخرجی در برخی از جنس ها و گونه ها دیده نمی شود
باله ی دمی از نوع هتروسرک است
مهمترین گونه این بالا رده cheamera monostrosa و به این گونه هم Rat fish هم میگویند و این ماهی به صورت صید جنبی صید می شود و وزن ان به 200 کیلو گرم هم می رسد.


2.Elasmobranchii: (ابشش چسبیدگان)

رشته های ابششی که قرینه هم هستند بین این ابشش ها به هم چسبیده هستند و چون تعداد این رشته ها بسیار زیاد است روی کمان ابششی ایجاد یک صفحه را می کنند.
مهمترین تفاوت این تاکسون با تاکسون قبلی این است که اسکلت جمجمه یکپارچه نیست ضمنا اکثر انه بدنشان به طور کامل یا جزئی از فلس پوشیده شده است .
پراکنش انها بسیار زیادتر از تاکسون شماره 1 است.
در ابهای سرد گرم معتدله عمقی سطحی و سواحلی پراکنشهای مختلفی دارند.
با توجه به تنوعی که دارند انها را در 2 بالا راسته تقسیم بندی می کنند;

1.Batioidimorpha (Hypotreemata) سفره ماهیان
2.Selachiimorpha(Pleuro tremata( کوسه ماهیان

[پژوهش]

با این پست ویژگی های ماهیان غضروفی تموم میشه وانشا الله دفعه ی بعد نوبت ماهیان استخوانیه .



خصوصیات سفره ماهیان :
1.شکافهای ابششی در زیر سر قرار دارند .اکثر سفره ماهیان دارای 5 جفت شکاف ابششی هستند وتنها یک خانواده از این گروه دارای 6 جفت شکاف ابششی است
2.بخش قدامی باله های سینه ای به سر چسبیده است
3.فاقد باله ی مخرجی و پلک سوم هستند
4.مجرای اسپیراکل در همه ی سفره ماهیان به اندازه ی بزرگ وجود دارد
5. اکثرا داری بدنی پهن و مسطح هستند
6.شکاف دهانی و مجرای بینی در زیر سر (سطح شکمی) قرار گرفته است در یک خانواده استثنا این شکاف دهانی در جلوی سر قرار دارد
7.دندان ها به صورت پهن وسنگفرشی هستند
8.تمامی خانواده ها تخم گذار زنده زا هستند ولی تنها در یک خانواده از سفره ماهیان به نام Ragidae تخم گذار است
9.نصف بیشتر گونه ی سفره ماهیان مربوط به این خانواده (Ragidae) تخم گذار است در حدود 300 گونه
10.عموما دریازی واکثرا بستر زی هستند اکثر خانواهی دریا زی قابلیت زندگی کوتاه در ابهای شیرین را دارند و یک خانواده هم کلا در اب شیرین زندگی می کند
11.پراکنش انها در ابهای سرد گرم معتدل است اما وفر انها در ابهای مناطق گرم بیشتر است
12.این خانواده 4 راسته را تشکیل می دهند که مانمونه هایی از این 4راسته را داریم تا حالا 11 خانواده از این راسته ها در ابهای دریای عمان وخلیخ فارس شناسایی شده است.


خانواده ی Pristidae (Saw rays fishes) (اره سفره ماهیان)

این خانواده متعلق به راسته ی Pristi formesاست فقط این خانواده در این راسته قرار دارد.

دارای دم وباله ی قوی هستند و مانند کوسه ماهیان که باحرکت دم جابه جا می شوند.
دارای 5 شکاف ابششی در زیر سر هستند .
منافذ بینی و شکاف بینی در زیر سر وسطح شکمی قرار گرفته اند چشمها در سطح پشتی روی سر قرار گرفته است.
دارای 2 باله ی پشتی روی تنه و دارای باله های شکمی و باله ی سینه ای نسبتا بزرگ هستند
فاقد باله ی مخرجی هستند.
بدنشان ازفلس پوشیده شده است .
ویژگی مهم این خانواده دارای پوزه ی بلند و مسطح است که در هر 2 طرف دارای دندان هایی است که به ماهی یا سر ماهی ظاهری شبیه به اره می دهد.
تعداد دندانها در 2طرف تقریبا مساوی است و در گونه های مختلف این تعداد متفاوت است از 16 جفت تا 36جفت.
علاوه بر دندانهای اره ای در ارواره ها نیز دارای اره سنگفرشی است که طول بزرگترین انها تا 6 متر هم می رسد
سفره ماهیانی هستند که دور از ساحل زندگی می کنند البته نوزادان انها در کنار ساحل هم هستند و زندگی می کنند.
سفره ماهیان نسبتا خطرناک هستند واگر احساس خطر کنند به انسانها هم حمله می کنند به طوری که اره عامل دفاعی است و طعمه ی خود را با اره شکار می کنند.
در خلیج فارس 3گونه از 2جنس را داریم :
Pristis zysorn در این جنس دندانها در تمام طول اره وجود دارد.
Anoxypristis Cupidata در این جنس 3/1 خلفی اره دندان ندارد.


خانواده ی Torpodinidae: (سفره ماهیان برقی)( Electric Rays)

این خانواده متعلق به راسته ی Torpdini formes می باشد و ما این خانواده را در کشورمان داریم و همچنین به غیر از این خانواده چندین خانواده دیگر هم در این راسته وجود دارد.
این خانواده دارای باله های سینه ای بزرگ که به طور کامل سر را در بر می گیرد .به مجموعه ی باله ی سینه ای سر وتنه صفحه یا دیسک می گویند این صفحه به صورت مدور و یا تا حدودی عرض دیسک بزرگتر از طول دیسک است یعنی حالت بیضی به خود می گیرد.
دارای 2 باله ی سینه ای 2 باله ی شکمی 2 باله ی پشتی کوچک که محل ان روی دم است و همچنین یک باله ی نسبتا کوچک دمی است و مانند بقیه ی سفره ماهیان چشمها در سطح پشتی قرار گرفته است.
شکافهای ابششی و منافذ بینی در سطح شکمی قرار گرفته است.
اما مهمترین ویژگی این خانواده این است که در 2 طرف سر اعضای این خانواده 2 اندام کلیوی شکل برق زا وجود دارد.
اینها قادر هستند برق را در خود ذخیره کنند و در هنگام لزوم با د شارژ کردن انها شکار خود را صید کنند.
این اندامها داخل بدن هستند اما برامدگی های ان در سطح پشتی با چشم دیده می شود.
ولتاژ این ماهی ها در گونه های مختلف متفاوت است. مقدار این ولتاژهم به اندازه ی ماهی بستگی دارد.
حداکثر در یک گونه ی ماهی حدود 600 ولت است و این برق در اب شور منتقل می شود.
ماهیانی بستر زی هستند و جوانها در عمق کم و سواحل زندگی می کنند اما به تدریج با بزرگ شدن به اعماق می روند.
با این که دارای باله ی سینه ای بزرگ هستند اما برای حرکت استفاده نمی کنند بلکه از باله ی دمی و دم خود استفاده می کنند .
فاقد فلس هستند و همه ی انها بدنشان لغزنده است ما از این خانواده در جنوب کشور دارای 3 گونه متعلق به یک جنس داریم به نامTorpedo Sinuspersici (سفره ماهی خلیج فارس) این ماهی بسیار زیبا است .